วัดพวกหงส์ ตำบลพระสิงห์ อำเภอเมืองเชียงใหม่ 68 ถนนถนนสามล้าน ตำบลพระสิงห์ อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่ 50200 โทรศัพท์:053-278864 สร้างเมื่อปี พ.ศ. 2060
ประวัติของการสร้างวัดพวกหงษ์ในปีไหนนั้นบางตำราก็ไม่เหมือนกันในรายละเอียด แต่มีหลักฐานแน่นอนว่าสร้างในพุทธศตวรรษที่ ๒๑ ถ้าอ้างตามหนังสือวัดสำคัญของนครเชียงใหม่ ของศูนย์วัฒนธรรมจังหวัดเชียงใหม่และศูนย์ศิลปวัฒนธรรมสถาบันราชภัฏ ร่วมกับองค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่จัดทำขึ้น วัดพวกหงษ์สร้างขึ้นเมื่อพ.ศ. ๒๐๖๐ ได้รับพระราชทานวิสุงคาสีมา เมื่อพ.ศ. ๒๐๖๒ เป็นที่น่าเสียดายว่าไม่มีจารึกเกี่ยวกับความเป็นมาของวัดนี้เลย มีแต่จารึกการสร้างวิหารหลังจากที่ร้างไป เป็นภาษาล้านนา จึงไม่ทราบชัดเจนว่าใครเป็นผู้สร้าง อย่างไรก็ตามวัดนี้มีปรากฏในรายชื่อวัดโบราณในเขตกำแพงเมืองเชียงใหม่ ถ้าถือตามนี้ก็น่าจะร่วมสมัยกับวัดตโปธาราม ซึ่งสร้างประมาณพุทธศตวรรษที่ ๒๑ ในสมัยพระเจ้ายอดเชียงราย จากการสอบถามจากเจ้าอาวาสรูปปัจจุบัน ท่านพระครูสิริพัฒนานุกูล ถึงที่มาของวัด ซึ่งท่านกล่าวว่า ที่มาของชื่อของวัดมาจาก เป็นชื่อของย่านที่อยู่อาศัยของชุมชนที่อาศัยอยู่ในสมัยนั้น คือ เป็นพวกมอญที่มาจากเมืองหงสาวดี เข้ามาเมื่อสร้างวัดแล้วหรืออย่างไรไม่กล้ายืนยัน วัดพวกหงษ์นี้เคยเป็นวัดร้างมาสมัยหนึ่ง โดยหลงเหลือแต่เจดีย์และวิหารที่เหลือแต่ฐานเท่านั้น ต่อมาพระเจ้าไชย-เชษฐาธิราชกษัตริย์แห่งล้านนาไทย ก็ได้ทรงสร้างวิหารใหม่และบูรณะถาวรวัตถุอื่น ส่วนหอไตรนั้นได้เสื่อมโทรมไปไม่มีตัวอาคาร เหลือเฉพาะคัมภีร์ธรรม ๒,๑๐๐ กว่าผูก และตู้พระธรรม ต่อมามีการบูรณะสิ่งก่อสร้างภายในวัดในยุคต่อ ๆ มาจนถึงปัจจุบัน
ลำดับเจ้าอาวาส:
ลำดับเจ้าอาวาสของวัดเท่าที่ท่านพระครูสิริพัฒนานุกูลจำได้ ดังนี้ – ครูบากาวิล ( มาจาก อ.เชียงแสน จ.เชียงราย ) – ครูบาหมื่น ( มาจากวัดหมื่นสาร อ.เมือง จ.เชียงใหม่ ) – ครูบาคำ ทิพโพธา ( รักษาการอยู่ช่วงหนึ่งและลาสิกขาบทไปแล้ว ) – พระครูสิทธิวรคุณ ( แก้ว ปัญญาสาโร ภายหลังไปรับตำแหน่งเจ้าอาวาสวัดเมธัง) – ครูบาปินตา อินทวังโส – ครูบาไสว ( รักษาการ ภายหลังย้ายไปอยู่ที่ อ.พร้าว และลาสิกขาบทไปแล้ว ) – พระครูสิริพัฒนานุกูล ( เจ้าอาวาสรูปปัจจุบัน ตั้งแต่พ.ศ. ๒๕๑๐ )
งานสถาปัตยกรรม
1 วิหาร วิหารประดับช่อฟ้าใบระกา ข้างในมีพระประธานองค์ใหญ่ ประดับประดาอย่างสวยงาม มีการเขียนภาพจิตรกรรมฝาผนังเพื่อให้ประชาชนผู้มาทำบุญรักษาศีลได้ดูเพื่อนำไปเป็นแบบอย่างในการประพฤติปฏิบัติ วิหารจึงเป็นปูชนียสถานและปูชนียวัตถุที่ทรงคุณค่าอย่างยิ่ง และใช้ประกอบพิธีกรรมทางศาสนาของประชาชน
2 พระอุโบสถ พระอุโบสถของวัดพวกหงษ์ขึ้นบัญชีกรมศิลปากรในปีพ.ศ. ๒๕๑๕ เป็นศิลปกรรมล้านนาที่สร้างหลังพุทธศตวรรษที่ ๒๔ อุโบสถนี้แม่บุญชู จันทิพย์ พร้อมด้วยบุตรหลาน เป็นเจ้าภาพทำการบูรณะปฏิสังขรณ์ในปีพ.ศ. ๒๕๓๒ เป็นศิลปกรรมล้านนาที่สร้างหลังพุทธศตวรรษที่ ๒๔ มีขนาดเล็ก ก่ออิฐถือปูนหลังคามุงกระเบื้องเคลือบดินเผาพื้นเมือง(ดินขอ) หันหน้าไปทางทิศตะวันออก ที่กลางสันหลังคามีฉัตรโลหะปิดทองรูปชฎา ลักษณะใบเสมาสลักลวดลายเป็นแท่งกลม
งานศิลปกรรม
1 กิเลน สัตว์ในเทพนิยายจีน รูปร่างคล้ายม้า หัวเป็นมังกร หางเป็นพวง เท้าเป็นกีบ ตัวมีเกล็ดคล้ายปลา
2 – หอกลอง – หอเด็ง(หอระฆัง) ใช้ตีบอกให้ประชาชนทราบวันโกน วันพระ และประกาศให้ศรัทธามาประชุมที่วัด ส่วนหอเด็ง คือ หอระฆัง ของทางภาคกลาง สำหรับตีบอกเวลาฉันเพล ทำวัตร และเวลาสวดมนต์ของพระสงฆ์
